Araştırmak Başka, Kopyalamak Başka

Uzun zamandır dikkatimi çeken bir şey var, bugün biraz yazmak istedim. İnternette hepimiz birbirimizin yaptığı şeyleri görüyoruz. Bir forumda güzel bir özellik görürsün, fikir alırsın, araştırır, kendi sistemine uyarlarsın. Bunda garip bir taraf yok. Zaten bu işler biraz da böyle gelişiyor.

Ama son zamanlarda biz bir detay üzerinde uğraştıktan kısa süre sonra aynı mantığı başka yerde görmeye başladım. Bir benzerlik olur, denk gelmiştir dersin. Sürekli hale gelince de insan fark ediyor. Esinlenmek başka, birilerinin arkasından sürekli aynısını yapmak başka. Benim derdim "kimse bizim yaptığımıza bakmasın" değil. Hoşunuza gittiyse kullanın, hatta üstüne bir şey koyun.

Forumoloji'yi kurarken kafamdaki şey belliydi: Bir şeyi kullanmadan önce neden kullandığımızı bilmek istiyoruz. Ayarları körü körüne açmadık, önümüze çıkan her özelliği eklemedik. Araştırdık, kendi sistemimizde denedik. Güzel olur diye kurup beğenmediğimiz şeyleri geri aldık. Bazen de hiçbir şey yapmamak, sırf bir şey yapmış olmak için forumu doldurmaktan daha doğru geldi.

Bana göre bir projenin karakteri sadece üzerinde ne olduğuyla değil, neden öyle olduğuyla oluşuyor. Dışarıdan son halini görüp almak kolay. Ama o sonucun arkasında vazgeçilen fikirleri, çıkan hataları ve verilen kararları görmüyorsun. Aynı özelliği kullanınca aynı yolu yürümüş olmuyorsun.

Biz burada bir forum yazılımı kurup bırakmadık. Üyenin kullanırken nerede zorlandığına, yaptığımız değişikliğin gerçekten bir faydası olup olmadığına baktık. Bunun bize kazandırdığı şey yalnızca daha düzgün bir görünüm değil; kendi sistemimizi tanımak. Yarın bir sorun çıktığında en azından neyi neden yaptığımızı biliyoruz.

Bir de yapay zekâ konusu var. Biz de gerektiğinde kullanıyoruz; araştırmayı hızlandırıyor, fikir ve alternatif veriyor. Ama söylediğini anlamadan uygulamak başka bir mesele. Yapay zekâ araçtır, karar veren değil. Verdiği bilgiye, dokümana ve denemenin sonucuna bakıp son kararı kendimiz veriyoruz. Mantıklı gelmeyeni sırf o söyledi diye tutacak değiliz.

Ortaya koyduğumuz bir şeyin başkasına fikir vermesi hoşuma gider. Uğraştığımız detayların fark edildiğini gösterir. Ama arada kendi fikrinizi de ortaya koyun; bir şeyi siz deneyin, bir çözümü siz bulun. Biz de bakıp "bunu güzel düşünmüşler" diyelim. Sürekli aynı yerin izinden gidince ortaya kendi projenizden çok, oranın gecikmeli versiyonu çıkıyor.

Forumoloji daha yolun başında. Eksiklerimiz var, yanlışlarımız ve fikrimizi değiştireceğimiz şeyler de olacak. Forumoloji zamanla kendi karakterini taşıyacak. Özgünlük benim için dünyada hiç yapılmamış bir şey icat etmek değil; gördüğünü kendi aklından geçirip kendi ihtiyacına göre şekillendirmek. Biz yine bildiğimiz gibi devam edeceğiz. Gerisi de ister uzaktan baksın, ister yakından takip etsin.